NEMIS TILINI YUQORI KURS TALABALARIGA O‘QITISHDA YOZMA NUTQ KO‘NIKMASINI RIVOJLANTIRISH

Abstract

Mazkur maqolada nemis tilini yuqori kurs talabalariga o‘qitishda yozma nutq ko‘nikmasini rivojlantirishning mazmuni, bosqichlari va metodik asoslari tahlil qilingan. Yozma nutq — bu talabalarning mantiqiy fikrlash, tahlil qilish va o‘z fikrini aniq ifodalash salohiyatini shakllantiruvchi asosiy til ko‘nikmasi sifatida yoritilgan. Muallif yozma nutqni rivojlantirishda kommunikativ, integrativ, bosqichlilik va madaniyatlararo yondashuv tamoyillarining ahamiyatini asoslab bergan. Maqolada yozma ko‘nikmalarni bosqichma-bosqich shakllantirish jarayoni – tayyorlov, rejalashtirish, yozish, tahrir va baholash bosqichlari orqali izchil tashkil etilishi lozimligi ta’kidlangan. Har bir bosqichga mos amaliy mashg‘ulotlar namunasi keltirilgan bo‘lib, ular orqali talabalar rasmiy va norasmiy yozuv janrlarini (xat, inshо, kundalik, hisobot) amalda o‘rganadilar. Baholash mezonlari grammatik to‘g‘rilik, leksik boylik, matn strukturasining mantiqiyligi va uslubiy moslik kabi mezonlarga asoslangan. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, yozma nutqni o‘qitish jarayonida integratsiyalashgan yondashuv talabalarning mustaqil fikrlash, ijodkorlik va akademik savodxonligini sezilarli darajada oshiradi. Maqola natijalari nemis tili o‘qituvchilari uchun samarali metodik tavsiyalar manbai bo‘lib xizmat qiladi hamda chet tillarni o‘qitish jarayonida yozma nutqni rivojlantirishning yangi yondashuvlarini amaliyotga joriy etish imkonini beradi.