JASET

O‘ZBEKISTONNING XALQARO REYTINGLARDAGI KO‘RSATKICHLARI

Authors

  • Isaqova Durdona Muhidjon qizi

    Farg’ona davlat universiteti talabasi javoxirisaqov98@gmail.com
    Author

Keywords:

O'zbekiston, xalqaro reytinglar, HDI, Doing Business, GCI, CPI, Global Tinchlik Indeksi, Demokratiya Indeksi, islohotlar samaradorligi, taraqqiyot ko'rsatkichlari, Yangi O'zbekiston, reyting metodologiyasi, tendensiya tahlili.

Abstract

Ushbu maqola O'zbekistonning asosiy xalqaro reytinglar — Inson Taraqqiyoti Indeksi (HDI), Jahon Banki «Doing Business» va «B-READY» baholash tizimlari, Global Raqobatbardoshlik Indeksi (GCI), Korrupsiyani Idrok Etish Indeksi (CPI), Global Tinchlik Indeksi (GPI), Demokratiya Indeksi va Matbuot Erkinligi Indeksi — dagi ko'rsatkichlarini qiyosiy tahlil qiladi. Tadqiqot 2016—2024-yillar oralig'idagi dinamikani qamrab olib, islohotlar samaradorligini xalqaro reyting ko'rsatkichlari orqali baholaydi. Tahlil metodi sifatida indikator tahlili, tendensiya tahlili va qiyosiy xalqaro baholash qo'llanildi. Natijalar ko'rsatdiki, O'zbekiston 2017-yildan boshlab amalga oshirilgan islohotlar natijasida ko'pgina xalqaro reytinglarda sezilarli ijobiy siljish qayd etgan, biroq ayrim sohalarda — korrupsiya, matbuot erkinligi, demokratiya — o'sish sur'ati va yo'nalishi bo'yicha hali katta salohiyat mavjud. Xulosa sifatida reyting ko'rsatkichlari davlat islohotlarining samaradorligini o'lchashda muhim vosita, biroq yagona mezon emas ekanligini asoslovchi «To'liqlik printsipi» taklif etiladi.

Downloads

Published

2026-05-19