TOPINAMBUR (Helianthus tuberosus L.) O‘SIMLIGINING BIOLOGIK XUSUSIYATLARI, KIMYOVIY TARKIBI VA YETISHTIRISH TEXNOLOGIYASI
Keywords:
Topinambur, yernok, Helianthus tuberosus L., tuganak, inulin, oziqaviy qiymat, kimyoviy tarkib, yem-xashak ekini, dorivor o‘simlik, yetishtirish texnologiyasi, hosildorlik.Abstract
Ushbu maqolada topinambur (Helianthus tuberosus L.) o‘simligining biologik xususiyatlari, morfologik tuzilishi, oziqaviy qiymati, kimyoviy tarkibi hamda yetishtirish texnologiyasining asosiy jihatlari yoritilgan. Topinamburning sovuqqa va noqulay agroiqlim sharoitlariga chidamliligi, tuganak va yashil massasidan samarali foydalanish imkoniyatlari tahlil qilingan. Shuningdek, tuganaklar tarkibidagi oqsil, inulin, vitaminlar va boshqa biologik faol moddalar hamda yashil massasining ozuqaviy qiymati ko‘rib chiqilgan. O‘simlikni yetishtirishda tuproqqa ishlov berish, organik o‘g‘itlardan foydalanish, tuganaklarni ekish muddati, ekish me’yori va sxemasi, shuningdek, hosilni yig‘ib olishning muhim jihatlariga e’tibor qaratilgan. Tahlillar topinamburning oziq-ovqat, yem-xashak, texnik va funksional mahsulotlar olish uchun istiqbolli ekin ekanligini ko‘rsatadi.
References
1. Liava V., Karkanis A., Danalatos N., Tsiropoulos N. Cultivation Practices, Adaptability and Phytochemical Composition of Jerusalem Artichoke (Helianthus tuberosus L.): A Weed with Economic Value // Agronomy. – 2021. – Vol. 11, No. 5. – Article 914. – DOI: 10.3390/agronomy11050914.
2. Moshfegh A.J., Friday J.E., Goldman J.P., Ahuja J.K. Presence of inulin and oligofructose in the diets of Americans // Journal of Nutrition. – 1999. – Vol. 129, No. 7. – P. 1407S–1411S.
3. Kays S.J., Nottingham S.F. Biology and Chemistry of Jerusalem Artichoke: Helianthus tuberosus L. – Boca Raton: CRC Press, 2008. – 496 p.
4. Ataboyeva X.N., Xudayqulov J.B., O‘simlikshunoslik.Toshkent 2018.
5. Эшпулатов Ш.Я., Тешабоев Н.И., Мамадалиев М.З.У. Евразийский Союз Ученых, 2021 Интродукция, свойства и выращивание лекарственного растение стевия в условиях ферганского долины.
